Destek ve dirençler,fiyat hareketlerinin yön değişimlerinin tespiti ve zamanlamada

yararlanılan,teknik analizin en önemli temel kavramlarındandır..Hatta çoğu teknik analiz

çalışması,destek ve direnç seviyelerinin tespiti ve buna bağlı olarak işlem yapılması amacıyla

hazırlanmaktadır.

Destek seviyesi, düşüşte olan fiyatların belli bir seviyede dengelenerek daha fazla

düşmemesi ve o seviyede taleple karşılaşmasıdır.Direnç seviyesi ise yükselen fiyatların belli

bir seviyede dengelenerek daha fazla yükselmemesi ve o seviyede arz ile karşılaşmasıdır

EUR / USD paritesinde, 2002 yılında meydana gelen orta vadeli yatay harekette, fiyatların 1,0160 seviyesinin

üzerine çıkmakta zorlandığı görülmekteydi.Bu seviyede meydana gelen arz artışı sonucu fiyatlar hızla

gerilemekteydi.Düşüş hareketlerinde ise fiyatlar zaman zaman altına sarksa da 0,9675 seviyesinde

dengelenmekteydi.Ancak fiyatların 2002 aralık ayında 1,0160 seviyesinin üzerine kararlı bir şekilde çıkması, yeni

bir yükseliş eğiliminin(trend) başlamasına neden olmuştu.

Destek ve direnç seviyelerinin belirlenmesinde trend,hareketli

ortalama,formasyonlar,Bollinger bandı vb. teknik analiz kavramlarından yararlanılabilir.Bu

konular, kitabın ilerleyen sayfalarında irdeleneceğinden bu bölümde daha çok psikolojik

destek ve direnç seviyeleri kavramlarının üzerinde duracağız.

Destek ve dirençler incelendiğinde, fiyatların genellikle yuvarlak rakamlarda dengelendiği

görülebilir.Bunun temel nedeni, teorik olarak insan beyninin yuvarlak rakamları daha fazla

algılama eğiliminde olmasıdır.Fiyatların, yuvarlak rakamlara gelmesi genellikle daha fazla

yatırımcının yükseliş veya düşüş hareketini algılamasına ve dolayısıyla daha sert

hareketlerin meydana gelmesine neden olmaktadır.Hatta EUR/USD paritesi,petrol,altın ve

borsa endeksleri gibi makroekonomiyi etkileyebilecek finansal verilerde yuvarlak rakamların

görülmesi, medyanın ve finans piyasaları ile ilgisi olmayan bireylerin de ilgisini çekmektedir.

İnsan beyninin,teorik olarak yuvarlak rakamları daha fazla algılama eğiliminde olmasına

gündelik hayattan da örnekler vermek mümkün.Örneğin, marketlerde herhangi bir ürünün

fiyatına bakıldığında,ürün etiketinde yuvarlak rakam olmadığı göze çarpar.( 10 TL’lik ürünün

9,99 TL’ye satılması gibi)Bu pazarlama stratejisindeki amaç,ürünü var olduğundan çok daha

düşük olarak algılanabilecek bir fiyattan satmaktır.

EUR/USD paritesinde 1999 yılının son aylarında meydana gelen düşüş trendinde 1,0000 seviyesindeki psikolojik

destek sürekli çalışmıştı.Fakat 2000 yılının ilk aylarında bu desteğin kırılması sert satışlara neden oldu.Bu

hareketin aşırı olduğuna yönelik oluşan piyasa algılaması ise talep yaratarak,yükselişe neden olmuştu.Fakat

psikolojik dirence dönüşen 1,0000 seviyesinden gelen sert satışlar ise orta vadeli düşüş trendinin uzun vadeli

düşüş trendine dönüşmesine neden olmuştu.

Destek ve dirençlerin,başarıyla tespit edilmesi durumunda, deneyimli yatırımcılar için

güvenilir bir rehber olduğu söylenebilir.Ancak özellikle deneyimsiz yatırımcıların,destek ve

dirençler konusunda çok sık rastlanılan yanılgıları olabilmektedir.Bu yanılgıların başında en

dipten alıp en tepeden satmak saplantısı gelmektedir.Bu sebeple özellikle deneyimsiz

yatırımcılar, güçlü görülen desteklerden alım yapmaktadır.İlk bakışta mantıklı olarak

değerlendirilebilecek bu yaklaşım,fiyatların daha fazla düşme riskini görmezden

gelmektedir.Bir paritede en tepede açığa satış yapmak ise bir başka büyük

yanılgıdır.Fiyatların daha fazla yükselme ihtimali her zaman vardır. Ünlü İngiliz ekonomist ve

borsa yatırımcısı John Maynard Keynes’in de belirttiği gibi ‘’Kırılamayacak destek ve direnç

yoktur.’’ Başarı oranı daha yüksek olan yaklaşım ise fiyatların genel yönü yani trend belli

olduktan sonra işlem yapmaktır.

Destek ve dirençlerin üçüncü denemede kırılması sık rastlanılan bir durumdur .Bu nedenle iki

kez test edilmiş destek ve dirençler için daha dikkatli olmak gerekir.Bu noktada teknik

göstergelerden ve oluşabilecek tepe ve dip formasyonlarından yararlanılabilir.

Destek ve dirençlerde, bir diğer önemli konu ise vadedir.Uzun vadeli destek ve

dirençler,çoğu zaman kısa ve orta vadeli destek ve dirençlere oranla daha güçlü

olmaktadır.Aynı zamanda uzun vadeli destek ve dirençlerde meydana gelen tepki hareketleri

de daha sert olmaktadır.

Yazan : Ozan Takmaz